Sozluk
Key terms in professional surveying and geospatial technology.
Nokta bulutu kaydı, farklı zamanlarda veya farklı cihazlarla elde edilen üç boyutlu nokta bulutlarının aynı koordinat sistemine hizalanması ve birleştirilmesi işlemidir.
Lazer tarama veya fotogrametri ile elde edilen nokta bulutlarının Building Information Modeling sistemlerine dönüştürülme işlemidir.
Nokta bulutunun sınıflandırılması, LiDAR veya başka sensörlerle elde edilen üç boyutlu nokta verilerinin coğrafi özelliklere göre otomatik veya manuel olarak kategorize edilmesi işlemidir.
NSRS, Amerika Birleşik Devletleri'nde harita yapımı, şehir planlama ve inşaat mühendisliği gibi alanlarda kullanılan resmi koordinat sisteminin standartlaştırılmış tanımıdır.
NTRIP, ağ üzerinden gerçek zamanlı kinematik (RTK) verilerini sağlayan bir protokoldür.
Ölçek faktörü, harita veya plan üzerindeki mesafelerin gerçek arazi ölçüleriyle olan oranını gösteren matematik çarpanıdır.
Ölçü toleransı, harita ve arazi ölçme çalışmalarında ölçülen değerlerin kabul edilebilir hata sınırlarını belirleyen standar sapma miktarıdır.
Olduğu gibi çizim, bir projenin tamamlanmasından sonra yapının gerçek durumunu gösteren, inşaat alanında ölçülerek hazırlanan teknik belgedir.
Olduğu gibi harita ölçmesi, inşaat tamamlandıktan sonra yapının veya altyapının gerçek konumunu, boyutlarını ve özelliklerini belgelemek için yapılan ölçme işlemidir.
Optik şakul, bir noktanın enstrümanın merkezinin doğrudan üstünde veya altında olduğunu kontrol etmek için teleskopu kullanan hassas ölçme aracıdır.
Ortalama deniz seviyesi, uzun dönem gözlemlere dayalı olarak belirlenen ve harita yapımı ile yükseklik ölçümlerinde referans noktası olarak kullanılan deniz yüzeyinin ortalama yüksekliğidir.
Ortofoto, yer düzeltmesi yapılmış ve gerçek ölçeğe sahip hava fotoğraflarının veya uydu görüntülerinin dijital temsitidir.
Ortometrik yükseklik, Dünya'nın gerçek yer çekimi alanı göz önüne alınarak bir noktanın deniz seviyesinden (jeoid) yukarıdaki dikey mesafesidir.
Parsel sınırı ölçmesi, gayrimenkul parçasının tam konumunu, boyutlarını ve yasal sınırlarını belirlemek için yapılan profesyonel harita ve ölçüm işlemidir.
Parselleme haritası, büyük arazi parçalarının daha küçük parsellere bölünmesini ve bu bölümlerin kesin ölçümlerini yapan profesyonel harita surveying işlemidir.
PDOP, uydu geometrisinin GPS konum ölçümlerinin doğruluğuna olan etkisini gösteren matematiksel bir parametredir.
Boru hatlarının yerini, yükseltisini ve fiziksel durumunu belirlemek amacıyla yapılan profesyonel ölçme ve haritalama işlemidir.
Pix4D Fotogrametri, çok sayıda hava fotoğrafından veya uydu görüntülerinden yüksek hassasiyetli 3D modeller ve haritalar oluşturan yazılım tabanlı bir fotogrametrik işleme platformudur.
Plat haritası, bir gayrimenkulün sınırlarını, boyutlarını ve üzerindeki yapıları gösteren resmi cadaster ve emlak belgesinin grafik temsilidir.
PPK, GPS/GNSS ölçümleri kullanarak santimetre düzeyinde konum belirleme tekniğidir.
PPK (Post-Processing Kinematic) drone survey, insansız hava aracı kullanarak yüksek doğrulukla konumsal verilerin toplanması ve işlenmesi yöntemidir.
PPM (Parts Per Million), ölçüm hassasiyetini ifade eden bir birim olup, bir milyonda bir parçanın oransal değerini temsil eder ve harita mühendisliğinde doğruluk standartlarını belirlemek için kullanılır.
PPP, uydu tabanlı GNSS teknolojisi kullanarak santimetre doğruluğunda mutlak konum belirlemeye olanak sağlayan ileri bir ölçme yöntemidir.
PPP (Precise Point Positioning), uydu tabanlı GNSS ölçümlerinden yüksek doğrulukla mutlak konumlandırma sağlayan gelişmiş bir tekniktir.
Prism constant, bir ölçüm prizmásının optik merkezinin mekanik merkezine olan uzaklığını temsil eden ve toplam istasyonla mesafe ölçümlerinde düzeltme uygulanması gereken bir sabittir.
Prizma reflektör, ölçme aletlerinden gelen ışın demetini geri yansıtan ve hassas ölçümler için kullanılan optik cihazdir.
QGIS, harita oluşturma, coğrafi veri analizi ve uzamsal bilgi işleme için kullanılan ücretsiz ve açık kaynak kodlu bir Coğrafi Bilgi Sistemi yazılımıdır.
Range pole, ölçüm alanında mesafe ve yönü belirlemek için kullanılan, genellikle kırmızı-beyaz renkli işaretli dikey bir çubuğun adıdır.
Raster veri, piksel veya grid hücrelerine bölünmüş dijital görüntülerin ve haritaların temsil edildiği bir veri formatıdır.
Rastgele hata, ölçüm sırasında tahmin edilemeyen ve kontrol edilemeyen, pozitif veya negatif yönde eşit olasılıkla ortaya çıkan hata türüdür.
Dünya'nın şeklini matematiksel olarak temsil eden ve harita projeksiyonları ile koordinat sistemlerinin temelini oluşturan, belirli parametreleri olan üç boyutlu elipsoid yüzey.
Reflektif hedef, harita yapımı ve arazi ölçümlerinde toplam istasyonlar tarafından otomatik olarak tespit edilebilmesi için özel optik özelliklere sahip, ışığı geri yansıtan cihazlardır.
Reflektörsüz elektromanyetik mesafe ölçümü (EDM), hedef noktaya prizma ya da reflektör yerleştirilmeden doğrudan mesafe ölçen teknolojik bir yöntemdir.
Reflektörsüz ölçme, ışık kaynağının hedeften yansıyan ışınlarını algılayarak mesafe ve açı bilgisini elde eden modern bir harita mühendisliği tekniğidir.
Reseksiyon, bilinmeyen bir noktanın konumunu belirlemek için bilinen noktalardan yapılan açı ölçümleri kullanarak gerçekleştirilen bir harita mühendisliği yöntemidir.
Revit Survey Integration, BIM yazılımı Autodesk Revit'in harita ve survey verilerini entegre ederek mimari tasarım sürecine doğru coğrafi ve topoğrafik bilgileri katmasıdır.
RiSCAN PRO, RIEGL tarafından geliştirilen lazer tarama verilerini işlemek ve analiz etmek için kullanılan profesyonel yazılım platformudur.
RMS (Kök Ortalama Kare), ölçüm hatalarının büyüklüğünü belirlemek için kullanılan istatistiksel bir yöntemdir.
RMSE, ölçümlerin gerçek değerlerden ortalama sapmasını belirlemek için kullanılan istatistiksel bir hata ölçütüdür.
Robotic total station, otomatik takip ve uzaktan kumanda özellikleri ile donatılmış, GPS teknolojisine gerek kalmadan yüksek hassasiyetli ölçüm yapabilen modern bir surveying aletdir.
RTK, uydu tabanlı konum belirleme sistemlerinde saniye cinsinden düzeltme verileri kullanarak santimetre mertebesinde doğruluk sağlayan bir tekniktir.
RTK GNSS konumlandırması, yer istasyonu tarafından düzeltme sinyali gönderilen, gerçek zamanlı kinematik teknolojisi kullanan yüksek doğruluklu küresel uydu konumlandırma sistemidir.
RTK (Real-Time Kinematic) teknolojisi ile donatılmış insansız hava araçlarının yüksek doğrulukla topoğrafik ve harita verisi toplaması için kullanılan modern ölçme yöntemi.
RTK Tide Method, deniz ve kıyı bölgelerinde [GNSS](/glossary/gnss-global-navigation-satellite-system) ölçümleri sırasında gelgit (tide) etkilerini gerçek zamanlı olarak düzeltme ve kompensasyon yapan bir ölçüm tekniğidir.
RTX Düzeltme Servisi, gerçek zamanlı kinematik konumlandırma için Trimble tarafından sağlanan, iyonospheric ve troposferik hataları azaltan uydu tabanlı bir düzeltme sistemidir.
Harita ve şehircilik uygulamalarında, arazi üzerindeki noktaların koordinatlarını belirlemek için kullanılan matematiksel ve geometrik yöntemler bütünü.
Ölçüm aletlerinin gerçek arazi koşullarında doğruluk ve güvenilirliğini kontrol etmek amacıyla yapılan sistematik işlem.
Şakul, yer çekimi kuvvetini kullanarak dikey (vertikal) hatları belirlemek için kullanılan, ipten asılı metal ağırlıktan oluşan temel surveying aracıdır.
Şantiye tripodu, ölçme aletlerinin sabit tutulması için kullanılan, ayarlanabilir üç ayaklı metal stand yapısıdır.
Uydu tabanlı artırma sistemi (SBAS), GNSS sinyallerinin doğruluğunu iyileştirmek için yer istasyonları ve uyduları kullanan bir teknoloji sistemidir.